Peri-anale fistel

Deze pagina geeft u informatie over een fistel bij de anus en de meest gebruikelijke behandeling. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan zijn dan beschreven.

Back to top

Wat is een peri-anale fistel?

Een fistel bij de anus (peri-anale fistel of fistula ani) is een nieuw ontstaan gangetje tussen het anale kanaal en de huid rondom de anus. Vaak is er eerst sprake geweest van een ontsteking met pus (perianaal abces), dat geopend moest worden. Waarschijnlijk wordt ongeveer 30% van de peri-anale abcessen een fistel. Fistels kunnen ook ontstaan  bij bepaalde ontstekingsziektes van de darm (ziekte van Crohn, colitis ulcerosa), bij tuberculose of bij andere zeldzamere ontstekingen.

Back to top

Klachten

Meestal zijn er klachten van vocht of pusverlies uit een openingetje (vaak zichtbaar als een bultje) in de huid. Onder de opening ontstaat wel eens een ontsteking. Het kan eruit zien alsof er een puist zit. Er kan ook alleen maar pijn zijn, want soms is een beginnend abces moeilijk te zien en/of zit de opening van het kanaaltje net in de anus in plaats van in de huid eromheen.

Back to top

Diagnose en onderzoek

Meestal zijn de klachten zo duidelijk, dat lichamelijk onderzoek alleen voldoende is. Een echografisch onderzoek van de anus (endo-echografie) wordt gedaan als het belangrijk is om te weten hoe het verloop van de fistelgang(en) ten opzichte van de sluitspieren is. Indien er twijfel is over de uitbreiding van de fistel hogerop of de aanwezigheid van een holte met pus kan een MRI (=een scan) worden gemaakt.

Back to top

De behandeling

Een fistel gaat niet vanzelf over. Het is  onduidelijk het niet behandelen van de fistel op lange termijnen nadelige gevolgen heeft. Tot nu toe wordt eigenlijk altijd een operatie  aanbevolen. Bij  fistels die ontstaan door een ontstekingsziekte kunnen  medicijnen de fistel soms genezen.

Als er  alleen sprake is van een abces, moet dat chirurgisch geopend worden. Daarbij wordt zeker gesteld dat alle holtes met pus goed  leeg kunnen lopen. Doordat het weefsel rond het anale kanaal (de sluitspieren) heel strak is, kan het zijn dat er alleen een klein abces onder de huid zichtbaar is terwijl hogerop nog meer pus aanwezig is. Wordt dit niet goed geopend, dan is de kans op het later ontstaan van een fistel groter. Het is dus raadzaam om het openen van een perianaal abces onder narcose te doen.

Back to top

Operatie

Afhankelijk van het verloop van de fistel wordt een keuze gemaakt uit een van de volgende operaties.

Fistulotomie (=openleggen van de fistelgang)

Een fistel die dicht bij de anus loopt, loopt meestal nauwelijks door de sluitspier. De fistelgang kan dan zonder teveel sluitspier door te moeten nemen open worden gelegd. Normaal gesproken is er dan geen gevaar voor het ontstaan van incontinentie. Blijkt er tijdens de operatie toch twijfel over te bestaan, dan wordt een seton geplaatst (zie onder). De wond wordt opengelaten en groeit binnen een aantal weken vanzelf dicht.

Het plaatsen van een seton

Een seton is een draad of een elastiekje dat in de fistelgang wordt gebracht. De eindjes worden aan elkaar geknoopt zodat het er niet uitvalt. Meestal wordt hiervoor gekozen als de fistel hoog en door de sluitspieren loopt. 
Het doel is om eventuele holtes met pus zo goed mogelijk leeg te laten lopen en/of om de wand van de fistelgang steviger te maken zodat in 2de instantie de lift procedure kan worden uitgevoerd (zie hieronder).
Het is een weinig ingrijpende operatie met lage complicatiekans. Vaak echter is dit een operatie ter voorbereiding op een tweede operatie waarbij de fistel helemaal opgeheven wordt.

De hieronder vermelde operaties worden gedaan bij hoger lopende fistels, waarbij teveel sluitspier doorgenomen zou moeten worden indien een fistulotomie plaats vindt. De kans op incontinentie na de operatie is dan te groot.

Lift procedure

Hierbij wordt de fistelgang opgezocht via een sneetje dat net buiten de anus wordt gemaakt. Tussen de sluitspieren wordt dit gangetje van buitenaf met een hechtingdraad dichtgebonden. Het is een vrij nieuwe techniek, waarvan de lange termijn resultaten nog niet voldoende bekend zijn, maar omdat de techniek geen risico’s op incontinentie geeft en weinig ingrijpend is, lijkt het veelbelovend.

Mucosa advancement plastiek (=verschuivingsplastiek van het slijmvlies)

Bij deze operatie wordt de inwendige opening van de fistelgang bedekt met een soort transplantaatje van het slijmvlies net boven de opening. In ervaren handen heeft deze techniek vrij veel succes. Soms moeten grote wonden gemaakt worden om de aanwezige holtes goed open te leggen. Langdurige wondverzorging is dan nodig. Ook heeft deze techniek een kleine kans op enige vorm van incontinentie.

Tissue col (=dichtlijmen van de fistel)

Hierbij wordt de fistelgang schoongemaakt en de inwendige opening dichtgehecht. Vervolgens wordt lijm in de fistelgang gespoten. Deze operatie heeft een lage complicatiekans, maar de kans dat de fistel niet dichtgaat is ook 50%. De lijm kan in enkele gevallen voor een heftige ontstekingsreactie zorgen.

Anale plug

Hierbij wordt in plaats van lijm een speciale plug in de fistelgang achtergelaten. De kans op het niet sluiten van de fistel is ongeveer 50%.

*Deze behandelingen worden niet standaard uitgevoerd in de Proctos Kliniek

Back to top

Mogelijke complicaties na de operatie

Bloedverlies

De ingreep vindt plaats in een bloedvatrijk gebied (de anus), daarom kan na de behandeling bloedverlies optreden.

Incontinentie (=onvrijwillig verlies van ontlasting)

Afhankelijk van het verloop van de fistel wordt een operatietechniek bepaald waarbij de kans op incontinentie zo klein mogelijk is. Soms kan in het begin onvrijwillig verlies van winden of vocht optreden.

Littekens

Het is soms onvermijdbaar om grote wonden te maken, met name als er holtes zijn waar pus in zat: die moeten goed opengelegd worden. De wonden groeien altijd vanzelf dicht, al kan het lang duren.

Heeft u nog vragen naar aanleiding van deze informatie neem dan gerust contact op met de Proctos Kliniek in Bilthoven: 030-2250260 of stuur een email naar info@proctoskliniek.nl.

Back to top

Vragen over deze aandoening

  • Heb ik een verwijzing nodig om een afspraak te kunnen krijgen bij de Proctos Kliniek?

    U hebt een verwijzing nodig van uw huisarts of specialist om bij ons behandeld te kunnen worden.

  • Hoe kan ik een herhaalrecept aanvragen?

    Via dit formulier kunt u een herhaalrecept aanvragen.

     

  • Hoe maak ik een afspraak bij de Proctos Kliniek

    U heeft een verwijsbrief van de huisarts of medisch specialist nodig om een afspraak te kunnen maken. Deze kan digitaal bij ons aangeleverd worden via Zorgmail door de huisarts of specialist , of u neemt deze  mee naar de kliniek.

    U belt zelf om de afspraak voor een eerste consult in te plannen.